Zwierzęta bezkręgowe

Bezkręgowce (Invertebrata) – zespół wszystkich grup zwierzęcych o rozmaitych planach budowy i różnym pochodzeniu, przeciwstawiany potocznie kręgowcom (Vertebrata)^[1]. Jest to sztuczna jednostka systematyczna grupująca zwierzętawielokomórkowe (Metazoa), wyodrębniane na podstawie negatywnej cechy diagnostycznej – braku szkieletu wewnętrznego (osiowego) w postaci kręgosłupa i czaszki. Pozostałe cechy, którymi określa się bezkręgowce nie są jednoznaczne. Do bezkręgowców należy 97–99% współcześnie występujących zwierząt. Liczba opisanych gatunków przekracza 1 milion^[2].

Mianem tym tradycyjnie określano wszystkie zwierzęta "stojące na niższym poziomie ewolucyjnym" od kręgowców, a więc m.in. mięczaki, skorupiaki i owady.

Jednostka ta została po raz pierwszy użyta przez Lamarcka. Początkowo obejmowała robaki (Vermes) i owady (Insecta). W 1795 Georges Cuvier wprowadził dodatkowy podział na mięczaki (Molusca), skorupiaki (Crustacea), szkarłupnie(Echinodermata) i zwierzokrzewy (Zoophyta)^[3].

Należy jednak jeszcze raz podkreślić, że jest to jednostka sztuczna i grupując zupełnie odmienne od siebie zwierzęta, sugeruje wspólne korzenie ewolucyjne niespokrewnionych ze sobą taksonów i prowadzi do utrwalenia fałszywego obrazu ewolucji zwierząt.

We współczesnych klasyfikacjach wśród bezkręgowców wyróżnia się ponad 30 typów zwierząt, w tym niektóre bardziej spokrewnione z kręgowcami, niż z innymi bezkręgowcami.

Typy i gromady tradycyjnie zaliczane do bezkręgowców.

Typ: Płaskowce – Placozoa
Typ: Wielokomórkowce pośrednie – Mesozoa

Gromada: Rombowce – Rhombozoa

Gromada: Prostopływce - Orthonectida

Typ: Jednowarstwowce – Monoblastica
Typ: Gąbki – Spongaria

Gromada: Gąbki wapienne – Calcarea

Gromada: Gąbki krzemionkowo sześcioosiowe – Hexactinellida

Gromada: Gąbki pospolite – Desmospongiae